Bài 25. Cảnh ngày hè_Tiết 1

Chú ý: Trình duyệt hiện tại của bạn chưa cài đặt flashplayer để xem video.

Vui lòng tải và cài đặt phiên bản flash mới nhất tại đây sau đó ấn Ctrl-F5 để xem video hoặc bạn nên dùng trình duyệt Chrome để xem video tốt hơn - Tải Chrome về

Đính Chính: Phút thứ

  • 1. Tìm hiểu tiểu dẫn

    20:15

  • 2. Tìm hiểu chi tiết

    18:59

Hỏi đáp và thảo luận

Nguyễn Phương Anh
cho e xin bài phân tích cảnh ngày hè ạ

21:11 - 03/01/2021

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em,
Câu hỏi của em đã có trong bài giảng rồi. Em chịu khó xem lại giúp cô nhé!
Chúc em học tốt!

08:03 - 04/01/2021

Phùng Thị Ngọc Linh
Từ hai câu thơ sau:“Nam nhi vị liễu công danh trái,Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu'' Nêu suy nghĩ của ac về lí tưởng sống của thanh niên trong xã hội hiện nay .giúp em với ạ , e đang gấp lắm

23:20 - 01/01/2021

GVHT Văn - Nguyễn Quyên
Em tham khảo nhé:
Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm đã ảnh hưởng thế nào tới tư tưởng và quan niệm của nhà thơ.
- Ý thức, trách nhiệm của nhà thơ đối với đất nước thể hiện qua hai câu thơ
- Thế hệ ngày nay có đang trăn trở vì chưa cống hiến được cho đất nước như ông cha ta thời xưa, hay chủ yếu theo đuổi tư tưởng tự lực, tự hưởng, độc lập
- Những thành tựu thế hệ trẻ ngày nay đạt được không chỉ mang lại lợi ích cho cá nhân mà còn làm rạng danh xã hội, đất nước, đưa tổ quốc sánh vai với các cường quốc năm châu
- Như vậy, sự tương đồng giữa lý tưởng sống trong Thuật hoài và thanh niên ngày nay là sự cố gắng, cống hiến, tuy nhiên, thế hệ trẻ ngày nay sống một cách tự chủ hơn, không còn u hoài, băn khoăn vì "nỗi nước nhà" như thời xưa

09:25 - 04/01/2021

Nguyễn Thanh Hằng
Cảm nhận của anh chị về bức tranh thiên nhiên và bức tranh cuộc sống ngày hè trong bài thơ Cảnh ngày hè. Qua đó hiểu thêm điều gì về tâm hồn Ức Trai.Thầy cô giúp em với ạ

16:26 - 27/12/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em,
Em xem lại nội dung bài giảng em nhé. Câu hỏi của em được phân tích rất kỹ trong bài giảng nhé!
Chúc em học tốt!

09:38 - 28/12/2020

Nguyễn Hữu An
dạ cô giúp em phân tích bài thơ cảnh ngày hè được không ạ

20:33 - 20/12/2020

Chuyên gia - Phạm Tuân

Chào em, em tham khảo gợi ý sau em nhé:

Nguyễn Trãi là vị anh hùng tên tuổi lẫy lừng trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc ta. Tài năng kiệt xuất của ông không chỉ được khẳng định trong lĩnh vực chính trị, quân sự, ngoại giao mà còn được khẳng định qua sự nghiệp văn chương đồ sộ với những đóng góp lớn lao cho nền văn học nước nhà.

Lí tưởng mà Nguyễn Trãi ôm ấp là giúp vua làm cho đất nước thái bình, nhân dân thịnh vượng. Lí tưởng cao đẹp ấy là nguồn động viên mạnh mẽ khiến ông vượt qua mọi thử thách, gian nan trên đường đời. Lúc được nhà vua tin dùng cũng như khi thất sủng, nỗi niềm lo nước, thương dân luôn canh cánh trong lòng ông. Giông bão cuộc đời không thể dập tắt nổi ngọn lửa nhiệt tình trong tâm hồn người chí sĩ tài đức vẹn toàn ấy.

Bài thơ Cảnh ngày hè được sáng tác vào thời gian Nguyễn Trãi về nghỉ ở Côn Sơn. Ông tạm thời xa lánh chốn kinh đô tấp nập ngựa xe và chốn cửa quyền hiểm hóc để về với thiên nhiên trong trẻo, an lành nơi thôn dã, bầu bạn cùng dân cày cuốc, cùng mây nước, chim muông, hoa cỏ hữu tình. Trong những tháng ngày dài nhàn nhã “bất đắc dĩ ấy, nhà thơ có lúc thấy vui trước cảnh vật mùa hè tưng bừng sức sống và kín đáo gửi vào những vần thơ tả cảnh một thoáng khát vọng mong cho dân giàu, nước mạnh. Bài thơ phản ánh tâm hồn Nguyễn Trãi chan chứa tình yêu thiên nhiên, yêu đời, yêu nhân dân, đất nước.

Bài thơ mở đầu bằng câu lục ngôn nêu rõ hoàn cảnh của nhà thơ lúc đó:

Rỗi / hóng mát / thuở ngày trường.

Lẽ ra câu thơ phải bảy chữ mới đúng là thể thất ngôn bát cú quen thuộc, song Nguyễn Trãi đã lược đi một chữ. Đây cũng là một cách tân táo bạo, mới mẻ trong thơ Nôm nước ta thuở ấy. Nhịp thơ 1/2/3, chậm rãi phản ánh tư thế ung dung, tự tại vốn có của tác giả.

Chữ Rỗi tách riêng thành một nhịp thể hiện cảm nhận của tác giả về tình cảnh của mình. Rỗi là từ cổ có nghĩa là nhàn nhã, không vướng bận điều gì. Cuộc đời Nguyễn Trãi thường không mấy lúc được thảnh thơi. Đây là lúc ông được sống ung dung, được thỏa ước nguyện hòa mình với thiên nhiên mà ông hằng yêu mến.

Không có việc gì quan trọng, cần kíp để làm cả, chỉ có mỗi “việc” là hóng mát. Ngày trường là ngày dài. Đây là cảm giác tâm lí về thời gian của người đang sống trong cảnh nhàn rỗi, thấy ngày dường như dài ra. Với con người ưa suy nghĩ, hành động như Nguyễn Trãi thì cảm giác ấy càng rõ hơn bao giờ hết. Giữa lúc xây dựng lại non sông sau chiến tranh, việc dân việc nước bời bời mà ông bị bắt buộc phải hóng mát hết ngày này qua ngày khác thì quả là trớ trêu, Bởi vậy, ông rơi vào cảnh thân nhàn mà tâm bất nhàn. Đằng sau câu thơ trên dường như thấp thoáng một nụ cười chua chát của Nguyễn Trãi trước tình cảnh trớ trêu ấy.

Chỉ có vẻ đẹp hồn nhiên, vô tư của cảnh vật mới có thể tạm xua đi những áng mây buồn vướng vít trong tâm hồn ông. Ông mở lòng đón nhận thiên nhiên và thấy vui trước cảnh:

Hòe lục đùn đùn tản rợp giương.   

Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ,

Hồng liên trì đã tiễn mùi hương.

Chỉ vài nét bút phác họa mà bức tranh quê đã hiện lên tươi khỏe, hài hoà. Cây trước sân, cây trong ao đều ở trạng thái tràn đầy sức sống, đua nhau vươn lên khoe sắc, tỏa hương. Cây hòe với tán lá xanh um xoè rộng, trong khi cây lựu nở đầy những bông hoa đỏ thắm và sen hồng đã nức mùi hương. Sức sống trong cây đang đùn đùn dâng lên cành, lên lá, lên hoa. Cây tỏa bóng rợp xuống mặt sân, tỏa luôn bóng mát vào hồn thi sĩ.

Ba câu thơ nổi đến ba loại cây: hòe, lựu, sen nhưng chẳng lẽ tác giả chỉ nói đến cây? Dường như có cả con người lồng trong đó, hết sức kín đáo. Các từ đùn đùn, (dồn dập tuôn ra) giương (toả rộng ra), phun, tiễn (ngát, nức) gợi tả sức sống căng đầy chất chứa bên trong sự vật, tạo nên những hình ảnh mới lạ, ấn tượng. Câu thơ thứ hai ngắt nhịp 4/3. Hai câu thơ tiếp theo đổi nhịp thành 3/4, tạo thêm cho cảnh vật vẻ sinh động, rộn ràng. Giữa cảnh với người có nét tương đồng nào chăng? Đời người anh hùng cũng đã vơi nhưng giống như hàng tùng bách dày dạn tuyết sương nên sức sống vẫn chảy mạnh trong huyết quản. Thức đỏ (màu đỏ) của hoa lựu phải chăng là thức đỏ của tấm lòng sắt son với dân với nước?! Mùi hương thơm ngát của sen có phải là lí tưởng chẳng bao giờ phai nhạt của Nguyễn Trãi suốt đời phấn đấu vì đất nước thanh bình, vì nhân dân hạnh phúc?! Rõ ràng ở đây, cảnh và người có những nét tương đồng và đều đẹp đẽ, hài hòa.

Ở bốn câu thơ trên, nhà thơ mới nhắc đến màu sắc, hương thơm, cây cỏ; ở hai câu thơ tiếp theo còn có thêm mùi vị, âm thanh, hình ảnh con người và cảnh vật:

Lao xao chợ cá làng ngư phủ,

Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương.

Từ tượng thanh "Lao xao" đặt trước hình ảnh chợ cá làm nổi bật không khí nhộn nhịp của làng ngư phủ. Lao xao tiếng trao qua đổi lại, ồn ã tiếng nói tiếng cười. Tất cả đều là hơi hướng của cuộc sống lao động cần cù, chân chất. Những âm thanh lao xao ấy hòa vào tiếng ve kêu dắng dỏi bất thần nổi lên trong chiều tà, báo hiệu chấm dứt một ngày hè nơi thôn dã. Tiếng ve lúc chiều tà thường gợi buồn, nhưng với nhà thơ lúc này, nó trở thành tiếng đàn rộn rã khiến tâm trạng nhà thơ cũng náo nức hẳn lên.

Cỏ cây, hoa lá, con người đầy sức sống khơi dậy trong lòng nhà thơ cảm xúc nhẹ nhàng, sâu lắng và những suy nghĩ chân thành, tâm huyết nhất. Đó là tình yêu cuộc sống, yêu con người và trách nhiệm đối với dân với nước. Nguyễn Trãi luôn tâm niệm lấy dân làm gốc (dân vi bản, dân vi quý) cho nên trước thiên nhiên tươi xanh, trước những con người cần cù, lam lũ, lòng ông lại dấy lên khát vọng mãnh liệt:

Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,

Dân giàu đủ khắp đòi phương.

Ông ước gì lúc này có được trong tay cây đàn của vua Thuấn, đàn một tiếng để nổi lên niềm mong mỏi lớn nhất của mình là dân chúng khắp nơi đều được giàu có, no đủ. Ẩn giấu đằng sau lời ước mong ấy là sự trách móc nhẹ nhàng mà nghiêm khắc bọn quyền thần tham bạo ở triều đình đương thời không còn nghĩ đến dân, đến nước. Theo ông, với cảnh nước non tươi đẹp cùng nhân dân chất phác, siêng năng, cuộc sống lẽ ra phải được trở lại ấm no, hạnh phúc từ lâu.

Vậy là dẫu hòa hợp đến hết mình với thiên nhiên, Nguyễn Trãi vẫn không nguôi nỗi niềm dân nước, ông tìm thấy ở thiên nhiên cỏ hoa xinh tươi kia một nguồn thi hứng, nguồn động viên, an ủi và khích lệ đáng quý đối với bản thân. Điều đó góp phần tạo nên cốt cách của Nguyễn Trãi, bậc trượng phu - chính nhân quân tử - hiên ngang như cây tùng, cây bách trước giông bão cuộc đời.

Cảnh ngày hè là một sáng tạo độc đáo của Nguyễn Trãi về hình thức thơ. Câu thất ngôn xen lục ngôn, các vế đối rất chỉnh, cách sử dụng từ láy rất tài tình. Để tăng sức biểu hiện của các tính từ và động từ, tác giả đem chúng đặt ở đầu câu. Đây là bài thơ tả cảnh ngày hè tràn đầy sức sống. Bài thơ không chỉ miêu tả cảnh sắc đặc trưng của mùa hè, mà còn là “tức cảnh sinh tình”. Cảnh ở đây thể hiện niềm vui sống, háo hức, tươi tắn, trẻ trung của tâm hồn nhà thơ Và niềm ao ước của Nguyễn Trãi về hạnh phúc cho dân chúng muôn phương.

20:59 - 20/12/2020

Nguyễn Tấn Đạt
nghị luận về tác phẩm văn học là sao cô

15:24 - 20/12/2020

GVHT Văn - Nguyễn Quyên
Là nghị luận về một tác phẩm nào đó ấy em

19:31 - 20/12/2020

MOD - Phan Ngọc Mỹ

Phần mở bài:  giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm, thời gian sáng tác, hoàn cảnh sáng tác và mục đích viết bài đề nghị (dẫn đề)

Phần thân bài:  (tùy vào yêu cầu đề cụ thể sẽ khác nhau) Tập trung phân tích hoặc trình chiếu suy nghĩ về những điểm chính mà trong phần tìm hiểu ý kiến ​​ta đã thiết lập. Lưu ý nên viết đúng trọng tâm, rút ​​gọn, xúc tác và chọn chữ phù hợp. Có thể kết hợp các văn bản liên kết kiểu, biện pháp tu từ để giúp bài nghị luận được điểm cao. 

Phần kết bài:  Nêu ra quan điểm và ý nghĩa, những bài học hay giá trị mà tác phẩm mang lại cho người đọc.

19:45 - 20/12/2020

Nguyễn Ngọc Vân Đan
Cô ơi trong bài này mình phân tich bổ dọc như thế nào ạ? Cô chỉ em dàn bài được khong

20:10 - 16/12/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em, như cô đã nói ở phần mở đầu của tác phẩm cách triển khai ý trong bài vừa bổ ngang vừa bổ dọc em nhé. Cách làm như vậy sẽ hợp lý và mang tính logic hơn. Em xem kĩ lại phần bài giảng để làm dàn bàn nhé. Trong bài giảng đã rất chi tiết rồi.
Chúc em học tốt.

08:53 - 17/12/2020

Nguyễn Ngọc Vân Đan
Cô ơi bài Cảnh ngày hè có những nghệ thuật nào trong bài vậy ạ?

16:50 - 13/12/2020

Chuyên gia - Phạm Tuân

Không có gì em nhé, chúc em học tốt.

21:15 - 16/12/2020

Chuyên gia - Phạm Tuân

Chào em, em tham khảo gợi ý sau em nhé:

- Thể thơ thất ngôn xen lục ngôn

- Sử dụng nhịp thơ linh hoạt: 1/2/3; 3/3, 3/4

- Sử dụng điển cổ điển tích

- Sử dụng động từ mạnh...

21:52 - 13/12/2020

Nguyễn Ngọc Vân Đan
dạ em cảm ơn cô ạ

20:09 - 16/12/2020

Trần Thanh Nhàn
Đọc đoạn văn bản và trả lời câu hỏi: Rồi hóng mát thể ngày trường. Hòe lục đùn đùn tán rợp giương, Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ. Hồng liên trì đã tiễn mùi hương . Lao xao chợ cá làng ngư phủ. Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương. Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng. Dân giàu đủ khắp đòi phương. a) Xác định biện pháp tu từ được sử dụng ở hai câu thơ lao xao chợ cá làng ngư phủ dắng dỏi cầm ve lầu tịch Dương và cho biết tác dụng của biện pháp tu từ ấy. b) bức tranh cảnh ngày hè được tác giả cảm nhận bằng những giác quan nào? qua đó em thấy được gì ở tâm hồn tác giả? c) viết đoạn văn ngắn khoảng 8 đến 10 câu cảm nhận về ước nguyện về nỗi lòng của nhà thơ qua hai câu thơ cuối?

14:27 - 06/12/2020

Trần Thanh Nhàn
Lập dàn ý chi tiết giúp em với ạ. Có ý kiến cho rằng bài thơ cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi là một bức tranh tuyệt đẹp về thiên nhiên và đời sống kỳ kiến khác lại khẳng định cảnh ngày hè chất chứa một tư tưởng lớn xuyên suốt tư tưởng nhân nghĩa yêu nước thương dân của Nguyễn Trãi... Anh chị hãy trình bày suy nghĩ về cảm nhận của mình.

14:29 - 06/12/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em, câu hỏi của em hỏi có nằm trong nội dung bài giảng. Em xem kỹ lại bài giảng để trả lời câu hỏi này em nhé!
Chúc em học tốt!

09:08 - 07/12/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em,
1. Mở bài
- Giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Nêu ý kiến và đưa ra nhận định của em
=> Hai ý kiến đều đúng và bổ trợ cho nhau góp phần làm nên nội dung tư tưởng toàn bài.
2. Thân bài
- Bài thơ là một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp.
- Cảnh ngày hè ẩn chứa tư tưởng yêu nước thương dân của Nguyễn Trãi.
- Bình luận ý kiến
3. Kết bài 
Nêu khái quát nhận định, nội dung tư tưởng và giá trị nghệ thuật của tác phẩm.
* Nội dung triển khai các ý ở phần thân bài, em xem lại kỹ hơn ở video bài giảng.
Chúc em học tốt!

09:16 - 07/12/2020

Truong Dang Phong
cho em hỏi: tiền giải, hậu giải là gì ạ?

22:32 - 26/11/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em, thắc mắc của em nằm ở phút thứ bao nhiêu?

08:40 - 27/11/2020

GVHT Văn - Phạm Phương
Chào em,
Theo cô hiểu em đang hỏi về tiền giải/hậu giải trong thơ Đường đúng không? Nếu vậy cô sẽ giải thích qua cho em một chút về thuật ngữ này nhé:
Tiền giải/Hậu giải là thuật ngữ được sử dụng trong thơ Đường nhằm mục đích chia tách các đoạn trong một bài thơ. Cứ 4 câu thơ là một giải. 4 câu đầu được gọi là tiền giải (nặng về tả cảnh), 4 câu sau được gọi là hậu giải (nặng về tình). Tuy nhiên cách chia đó khá rộng nên người ta thường chia theo khai thừa, chuyển hợp hơn.
Trên đây là một vài giải đáp của cô, chúc em học tốt nhé!

09:03 - 27/11/2020

Danh sách bài giảng cùng chuyên đề

Đăng Nhập

  • Lưu ý: Tên tài khoản hay tên đăng nhập là một

  • | Quên mật khẩu ?
  • Lưu ý: - Nếu bạn không thể đăng nhập thông tin qua tài khoản Facebook hoặc Google hãy liên hệ Hotline 024.7300.7989 để giúp bạn chuyển sang tài khoản trên trang.

  • Chưa có tài khoản Tuyensinh247.com? Đăng ký ngay !

Lý do báo cáo vi phạm?



Gửi yêu cầu Hủy