Tel: 024.7300.7989 - Phone: 1800.6947 (Thời gian hỗ trợ từ 7h đến 22h)

Thi thử toàn quốc Ngày 07-08/03/2026
 ↪ TN THPT - Trạm 4 ↪ ĐGTD BK (TSA) - Trạm 6 ↪ ĐGNL HCM (V-ACT) - Trạm 5
Giỏ hàng của tôi
Trang chủ
Văn10

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 - 5 Trần trần mựa cậy những ta

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi từ 1 - 5

Trần trần mựa cậy những ta lành,

Phúc hoạ tình cờ xẩy chửa đành.

Miệng thế nhọn hơn chông mác nhọn,

Lòng người quanh nữa nước non quanh.

Chẳng ngừa nhỏ âu nên lớn,

Nếu có sâu thì bỏ canh.

Ở thế an nhàn chăng có sự,

Ngàn muôn tốn nhượng chớ đua tranh.

(Bảo kính cảnh giới bài 9, Đào Duy Anh, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976)

Chú thích:

- Trần trần: Tự nhiên, chất phác, ý chỉ lối sống có sao là vậy

- Mựa: chớ đừng – mựa cậy: Đừng ỷ vào, đừng cậy vào

- Tốn: từ tốn; nhượng: khiêm nhượng

- Ngàn muôn tốn nhượng: Muôn đời sống từ tốn, khiêm nhường

Trả lời cho các câu 1, 2, 3, 4, 5 dưới đây:

Câu hỏi số 1:
Nhận biết

Thể thơ của bài thơ trên là:

Đáp án đúng là: A

Xem lời giải
Câu hỏi:838757
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản.

Giải chi tiết

- Phân tích đáp án đúng:

+ Bài thơ có 4 câu, mỗi câu 7 chữ → đúng cấu trúc thất ngôn tứ tuyệt.

+ Ngôn ngữ trang nhã, phép đối, hàm nghĩa triết lí → đúng phong cách thơ Đường luật.

=> Vì vậy, xác định thể thơ là thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.

- Phân tích đáp án sai:

+ B. Sai vì “thất ngôn xen lục ngôn” là thể thơ có câu 7 chữ xen câu 6 chữ. Bài thơ trên hoàn toàn không có câu 6 tiếng.

+ C. Sai vì thất ngôn bát cú gồm 8 câu, nhưng bài thơ chỉ có 4 câu.

+ D. Sai vì thơ trường thiên bảy chữ là thơ dài hơi nhiều câu 7 chữ; bài thơ chỉ có 4 câu nên không phải trường thiên.

Đáp án cần chọn là: A

Câu hỏi số 2:
Thông hiểu

Hai câu thơ sau sử dụng những biện pháp tu từ gì? Miệng thế nhọn hơn chông mác nhọn, Lòng người quanh nữa nước non quanh.

Đáp án đúng là: C

Xem lời giải
Câu hỏi:838758
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản.

Giải chi tiết

- Phân tích đáp án đúng Hai câu thơ:

“Miệng thế nhọn hơn chông mác nhọn,

Lòng người quanh nữa nước non quanh.”

+ Phép đối: “Miệng thế” ↔ “Lòng người”, “nhọn hơn…” ↔ “quanh nữa…” → cấu trúc đối chỉnh.

+ Phép điệp: điệp từ “nhọn”, “quanh”.

+ So sánh: “Miệng thế nhọn hơn chông mác nhọn” → so sánh miệng đời với vũ khí sắc nhọn.

+ Nhân hóa: “miệng thế”, “lòng người” được gán phẩm chất hành động như có chủ ý.

+ Ẩn dụ: “nhọn”, “quanh” ẩn dụ cho sự hiểm độc, quanh co.

→ Tổ hợp đúng là phép đối – phép điệp – so sánh – nhân hóa – ẩn dụ.

- Phân tích đáp án sai:

+ A. Sai vì không hề có liệt kê; các hình ảnh đưa ra không nhằm liệt kê hàng loạt.

+ B. Sai vì thiếu phép điệp, trong khi câu thơ có điệp “nhọn”, “quanh”.

+ D. Sai vì cũng thiếu phép điệp, đồng thời thêm liệt kê không đúng.

Đáp án cần chọn là: C

Câu hỏi số 3:
Thông hiểu

Hai câu thơ sau có thể hiểu như thế nào?

Chẳng ngừa nhỏ âu nên lớn,

Nếu có sâu thì bỏ canh.

Đáp án đúng là: B

Xem lời giải
Câu hỏi:838759
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung của văn bản.

Giải chi tiết

- Phân tích đáp án đúng:

+ “Tu chí khi nhỏ thì mới nên người” → khuyên phải rèn luyện từ bé.

+ “Nếu có sâu thì bỏ canh” → ẩn dụ: người chỉ cần có lỗi xấu thì không thể trọng dụng, không thể thành nhân.

→ Ý nghĩa nghiêng về rèn luyện từ nhỏ, tránh cái xấu nếu không sẽ “thành đồ bỏ”.

- Phân tích đáp án sai:

+ A. Sai vì hiểu quá đời thường, theo nghĩa đen (bé – lớn, bát canh thật). Thơ mang nghĩa bóng.

+ C. Sai vì “lúc nhỏ không đề phòng” → sai lệch hoàn toàn ý “tu chí từ nhỏ”.

+ D. Sai vì câu thứ hai không mang ý “mọi sai phạm đều phải bỏ”, mà chỉ ám chỉ bản chất xấu có thể khiến con người trở nên hỏng.

Đáp án cần chọn là: B

Câu hỏi số 4:
Vận dụng

Nội dung chính của bài thơ trên là gì?

Đáp án đúng là: A

Xem lời giải
Câu hỏi:838760
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản.

Giải chi tiết

- Phân tích đáp án đúng: Bài thơ thể hiện:

+ Sự chiêm nghiệm về đời – về người: miệng thế hiểm độc, lòng người khó đoán.

+ Từ đó khuyên con người nên sống từ tốn, nhường nhịn, an nhiên, không bon chen.

→ Vừa có triết lí nhân sinh, vừa có thái độ sống "an nhàn mà không buông bỏ".

- Phân tích đáp án sai:

+ B. Sai vì thu hẹp nội dung còn “lời khuyên”, thiếu phần chiêm nghiệm về đời – về người.

+ C. Sai vì cụm “hưởng lạc” sai hoàn toàn → thơ Nguyễn Trãi không hề cổ xuý hưởng lạc, mà an nhàn theo nghĩa thanh cao.

+ D. Sai vì tuy có phê phán “miệng thế – lòng người”, nhưng không phải nội dung chính; bài thơ thiên về suy ngẫm và nhân sinh hơn là phê phán.

Đáp án cần chọn là: A

Câu hỏi số 5:
Vận dụng

Theo em, cảm hứng chủ đạo của bài thơ trên là gì?

Đáp án đúng là: A

Xem lời giải
Câu hỏi:838761
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản.

Giải chi tiết

- Phân tích đáp án đúng:

+ Bài thơ tư duy theo hướng chiêm nghiệm, mong muốn hướng tới cuộc sống thanh nhàn, thiện lương.

+ Đồng thời thể hiện sự lo lắng, cảnh giác trước “miệng thế nhọn”, “lòng người quanh”.

→ Vừa có lí tưởng về cuộc sống tốt đẹp, vừa có nỗi lo trước lòng người đen bạc.

- Phân tích đáp án sai:

+ B. Sai vì chỉ nhấn mạnh phê phán, trong khi bài thơ còn nhiều cảm hứng hướng thiện.

+ C. Sai vì “khát khao lí tưởng cao đẹp” không được thể hiện rõ bằng phần triết lí nhân sinh.

+ D. Sai vì thu hẹp cảm hứng vào tránh bon chen, thiếu phần nỗi “lo sợ lòng người”.

Đáp án cần chọn là: A

Quảng cáo

Tham Gia Group Dành Cho 2K9 Chia Sẻ, Trao Đổi Tài Liệu Miễn Phí

Câu hỏi trước Câu tiếp theo

>> Học trực tuyến Lớp 10 cùng thầy cô giáo giỏi tại Tuyensinh247.com, (Xem ngay) Cam kết giúp học sinh học tốt, bứt phá điểm 9,10 chỉ sau 3 tháng, làm quen kiến thức, định hướng luyện thi TN THPT, ĐGNL, ĐGTD ngay từ lớp 10

Hỗ trợ - Hướng dẫn

  • 024.7300.7989
  • 1800.6947 free

(Thời gian hỗ trợ từ 7h đến 22h)
Email: lienhe@tuyensinh247.com

Đăng ký nhận tư vấn