“…Tiếng nói là người bảo vệ quý báu nhất nền độc lập của

Câu hỏi số 977405:

Vận dụng

“…Tiếng nói là người bảo vệ quý báu nhất nền độc lập của các dân tộc, là yếu tố quan trọng nhất giúp giải phóng các dân tộc bị thống trị. Nếu người An Nam hãnh diện giữ gìn tiếng nói của mình và ra sức làm cho tiếng nói ấy phong phú hơn để có khả năng phổ biến tại An Nam các học thuyết đạo đức và khoa học của Châu Âu, việc giải phóng các dân tộc An Nam chỉ còn là vấn đề thời gian. Bất cứ người An Nam nào vứt bỏ tiếng nói của mình, thì cũng đương nhiên khước từ hi vọng giải phóng giống nồi. […] Vì thế, đối với người An Nam chúng ta, chối từ tiếng mẹ đẻ đồng nghĩa với chối sự tự do của mình…”

(Nguyễn An Ninh, Tiếng mẹ đẻ - nguồn giải phóng các dân tộc bị áp bức, NXB Giáo dục, 2014, tr.90)

Từ nội dung phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết 01 bài văn (tối thiểu 500 chữ) trình bày suy nghĩ của mình về vai trò, ý nghĩa và sức mạnh của tiếng mẹ đẻ trong cuộc sống.

Quảng cáo

Xem lời giải

Câu hỏi:977405

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về cách viết nghị luận xã hội.

Giải chi tiết

I. Mở bài

Ngôn ngữ là một trong những thành tựu vĩ đại nhất của loài người. Mỗi dân tộc đều có một tiếng nói riêng, được hình thành và bồi đắp qua hàng nghìn năm lịch sử. Tiếng mẹ đẻ không chỉ giúp con người giao tiếp mà còn lưu giữ ký ức, văn hóa, truyền thống và tâm hồn của cả một dân tộc. Chính vì vậy, Nguyễn An Ninh đã khẳng định: "Tiếng nói là người bảo vệ quý báu nhất nền độc lập của các dân tộc...", qua đó nhấn mạnh vai trò đặc biệt của tiếng mẹ đẻ đối với sự tồn tại và phát triển của một quốc gia. Trong thời đại hội nhập hôm nay, quan điểm ấy vẫn còn nguyên giá trị, nhắc nhở mỗi người cần nhận thức sâu sắc về vai trò, ý nghĩa và sức mạnh của tiếng mẹ đẻ.

II. Thân bài

1. Giải thích vấn đề

a. Tiếng mẹ đẻ là gì?

- Tiếng mẹ đẻ là ngôn ngữ đầu tiên mỗi con người được tiếp xúc ngay từ khi sinh ra thông qua lời ru của mẹ, lời dạy của gia đình và môi trường sống xung quanh. Đây là ngôn ngữ gắn bó tự nhiên nhất với mỗi con người, giúp chúng ta nhận biết thế giới, hình thành tư duy và biểu đạt cảm xúc.

- Đối với người Việt Nam, tiếng mẹ đẻ chính là tiếng Việt – thứ ngôn ngữ đã đồng hành cùng dân tộc qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước.

b. Ý kiến của Nguyễn An Ninh muốn khẳng định điều gì?

- Nguyễn An Ninh cho rằng:

+ Tiếng mẹ đẻ là "người bảo vệ quý báu nhất" của nền độc lập dân tộc.

+ Một dân tộc biết giữ gìn tiếng nói của mình sẽ giữ được bản sắc văn hóa, giữ được tinh thần dân tộc và tạo nền tảng để phát triển đất nước.

+ Nếu một dân tộc tự từ bỏ tiếng mẹ đẻ thì cũng đồng nghĩa với việc đánh mất cội nguồn văn hóa và dần đánh mất khát vọng tự do, độc lập.

+ Quan điểm ấy không chỉ đúng trong bối cảnh đất nước còn bị thực dân đô hộ mà còn đúng trong xã hội hiện đại khi các nền văn hóa đang giao thoa mạnh mẽ.

2. Bàn luận

Luận điểm 1. Tiếng mẹ đẻ là nền tảng hình thành nhân cách và tư duy của mỗi con người.

- Ngay từ khi còn nằm trong vòng tay mẹ, con người đã được nuôi dưỡng bằng tiếng nói quê hương qua những lời ru, câu hát, tiếng gọi thân thương. Tiếng mẹ đẻ giúp trẻ em nhận biết sự vật, học cách suy nghĩ, diễn đạt và giao tiếp với mọi người xung quanh.

- Không chỉ là công cụ giao tiếp, tiếng mẹ đẻ còn là công cụ tư duy. Con người thường suy nghĩ, cảm nhận và sáng tạo bằng chính ngôn ngữ mình thành thạo nhất. Một vốn tiếng mẹ đẻ phong phú sẽ giúp con người diễn đạt chính xác suy nghĩ, phát triển khả năng học tập và sáng tạo.

- Bên cạnh đó, tiếng mẹ đẻ còn góp phần hình thành nhân cách bởi thông qua ngôn ngữ, con người tiếp nhận những chuẩn mực đạo đức, những bài học làm người và những giá trị tốt đẹp của dân tộc.

- Dẫn chứng:

+ Trẻ em học tiếng mẹ đẻ trước khi học bất kỳ ngoại ngữ nào.

+ Những lời ru, ca dao, tục ngữ như: "Công cha như núi Thái Sơn..."/ "Ăn quả nhớ kẻ trồng cây..."
đã góp phần nuôi dưỡng đạo lí biết ơn, yêu thương trong nhiều thế hệ người Việt.

Luận điểm 2. Tiếng mẹ đẻ là nơi lưu giữ bản sắc văn hóa của dân tộc.

- Mỗi ngôn ngữ đều phản ánh lịch sử, phong tục, tập quán, lối sống và cách tư duy riêng của dân tộc tạo ra nó. Tiếng Việt chứa đựng trong mình hàng nghìn năm văn hóa với kho tàng ca dao, tục ngữ, truyện cổ tích, văn học dân gian và văn học viết vô cùng phong phú.

- Nhờ tiếng mẹ đẻ mà những giá trị văn hóa được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Những phong tục đẹp, những câu chuyện lịch sử, những bài học đạo lí đều được lưu giữ thông qua ngôn ngữ.

- Nếu tiếng mẹ đẻ bị mai một thì bản sắc văn hóa cũng dần bị phai nhạt. Khi đó, một dân tộc rất dễ bị hòa tan trong dòng chảy toàn cầu hóa.

- Dẫn chứng:

+ Những tác phẩm như Truyện Kiều của Nguyễn Du, Bình Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi hay thơ Hồ Xuân Hương đều thể hiện vẻ đẹp và sức sống của tiếng Việt.

+ UNESCO nhiều lần khuyến khích các quốc gia bảo tồn ngôn ngữ bản địa vì ngôn ngữ chính là di sản văn hóa của nhân loại.

Luận điểm 3. Tiếng mẹ đẻ là sức mạnh góp phần bảo vệ độc lập và phát triển đất nước.

- Lịch sử đã chứng minh rằng những dân tộc mất đi ngôn ngữ rất dễ đánh mất bản sắc và tinh thần dân tộc.

- Trong thời kì thực dân xâm lược, việc bảo vệ tiếng Việt chính là bảo vệ lòng yêu nước. Các nhà yêu nước như Nguyễn An Ninh, Phan Bội Châu, Hồ Chí Minh đều sử dụng tiếng Việt để truyền bá tư tưởng cách mạng, khơi dậy tinh thần đấu tranh giành độc lập.

- Ngày nay, sức mạnh của tiếng mẹ đẻ còn thể hiện ở khả năng tiếp nhận và sáng tạo tri thức. Một quốc gia muốn phát triển bền vững cần xây dựng hệ thống khoa học, giáo dục, pháp luật và công nghệ bằng chính ngôn ngữ của mình. Khi tiếng Việt đủ giàu đẹp và hiện đại, chúng ta mới có thể phổ biến tri thức rộng rãi đến mọi người dân.

- Đồng thời, tiếng Việt cũng góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người và văn hóa Việt Nam với bạn bè quốc tế.

- Dẫn chứng:

+ Hàng nghìn công trình khoa học được dịch sang tiếng Việt để phục vụ học tập và nghiên cứu.

+ Ngày càng nhiều tác phẩm văn học Việt Nam được dịch ra tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Nhật... giúp quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Luận điểm 4. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều biểu hiện xem nhẹ tiếng mẹ đẻ cần được phê phán.

- Trong xã hội hiện nay, một bộ phận giới trẻ có biểu hiện sính ngoại, coi việc sử dụng nhiều từ tiếng Anh là biểu hiện của sự hiện đại. Nhiều người lạm dụng từ nước ngoài dù tiếng Việt hoàn toàn có cách diễn đạt tương đương.

- Không ít người viết sai chính tả, dùng ngôn ngữ mạng phản cảm, nói tục, chửi bậy hoặc sử dụng tiếng Việt cẩu thả trên mạng xã hội. Những biểu hiện ấy làm giảm sự trong sáng của tiếng Việt và ảnh hưởng tiêu cực đến văn hóa giao tiếp.

- Tuy nhiên, cần nhìn nhận khách quan rằng việc học và sử dụng ngoại ngữ là yêu cầu tất yếu trong thời đại hội nhập. Điều quan trọng không phải là từ chối ngoại ngữ mà là biết trân trọng tiếng mẹ đẻ, sử dụng ngoại ngữ như một công cụ để mở rộng tri thức chứ không thay thế bản sắc dân tộc.

3. Bài học nhận thức và hành động

- Mỗi người cần nhận thức rằng tiếng mẹ đẻ là tài sản vô giá mà cha ông để lại. Giữ gìn tiếng Việt không phải là việc của riêng các nhà ngôn ngữ học hay nhà văn mà là trách nhiệm của tất cả mọi người.

- Đối với học sinh, việc bảo vệ tiếng mẹ đẻ có thể bắt đầu từ những hành động rất cụ thể như:

- Sử dụng tiếng Việt đúng chính tả, đúng ngữ pháp trong học tập và giao tiếp.

- Đọc nhiều sách, đặc biệt là các tác phẩm văn học để làm giàu vốn từ và khả năng diễn đạt.

- Hạn chế lạm dụng tiếng nước ngoài khi không cần thiết.

- Có ý thức giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt trên mạng xã hội.

- Chủ động giới thiệu vẻ đẹp của tiếng Việt với bạn bè quốc tế.

III. Kết bài

Tiếng mẹ đẻ không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là cội nguồn văn hóa, là linh hồn của dân tộc và là sức mạnh giúp đất nước phát triển bền vững. Quan điểm của Nguyễn An Ninh đến hôm nay vẫn mang ý nghĩa thời sự sâu sắc, nhắc nhở mỗi người Việt Nam phải biết yêu quý, giữ gìn và phát huy vẻ đẹp của tiếng Việt. Trong thời đại toàn cầu hóa, chúng ta càng cần học tốt ngoại ngữ để hội nhập nhưng cũng càng phải trân trọng tiếng mẹ đẻ, bởi chỉ khi giữ được tiếng nói của dân tộc, chúng ta mới giữ được bản sắc và khẳng định vị thế của mình trong thế giới.

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

Câu hỏi trước Câu tiếp theo

>> 2K9 Chú ý! Lộ Trình Sun 2027 - 1 lộ trình ôn đa kỳ thi (TN THPT, ĐGNL (Hà Nội/ Hồ Chí Minh), ĐGNL Sư Phạm, ĐGTD, ĐGNL Bộ Công an, ĐGNL Bộ Quốc phòng- Click xem ngay) tại Tuyensinh247.com. Cập nhật bám sát bộ SGK mới, Thầy Cô giáo giỏi, 3 bước chi tiết: Nền tảng lớp 12; Luyện thi chuyên sâu; Luyện đề đủ dạng đáp ứng mọi kì thi.