Tel: 024.7300.7989 - Phone: 1800.6947 (Thời gian hỗ trợ từ 7h đến 22h)

Thi thử toàn quốc ĐGNL Hà Nội (HSA) - Trạm 4 - Ngày 28/02 - 01/03/2026 Xem chi tiết
Giỏ hàng của tôi

"(1) Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), người kế nhiệm vĩ đại của Hubble, là đài quan

"(1) Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), người kế nhiệm vĩ đại của Hubble, là đài quan sát không gian phức tạp và mạnh mẽ nhất từng được con người chế tạo. Khác với Hubble chủ yếu quan sát ánh sáng nhìn thấy và tia cực tím, JWST được tối ưu hóa để quan sát vũ trụ trong dải hồng ngoại. Sự lựa chọn dải sóng này xuất phát từ hiện tượng "dịch chuyển đỏ": khi vũ trụ giãn nở, ánh sáng từ các thiên hà sơ khai nhất bị kéo giãn bước sóng và chuyển từ vùng tử ngoại/nhìn thấy sang vùng hồng ngoại. Do đó, chỉ có "đôi mắt" hồng ngoại của Webb mới có thể nhìn ngược dòng thời gian để chứng kiến sự hình thành của những ngôi sao đầu tiên sau vụ nổ Big Bang.

(2) Trái tim của JWST là tấm gương chính khổng lồ có đường kính 6,5 mét, cho phép thu nhận lượng ánh sáng gấp 6 lần so với Hubble. Do kích thước quá lớn để nhét vừa tên lửa đẩy, các kỹ sư đã thiết kế gương dưới dạng 18 mảnh lục giác ghép lại, có thể gấp gọn như nghệ thuật Origami khi phóng và tự động mở ra trong không gian. Vật liệu chế tạo gương là Beryllium – một kim loại hiếm, cực nhẹ nhưng siêu bền, chịu được nhiệt độ lạnh giá của không gian mà không bị biến dạng. Bề mặt các tấm gương được phủ một lớp vàng cực mỏng (dày khoảng 100 nanomet) để tối ưu hóa khả năng phản xạ ánh sáng hồng ngoại.

(3) Để cảm biến hồng ngoại hoạt động chính xác, kính viễn vọng phải được giữ ở trạng thái cực lạnh (dưới -223 độ C) nhằm tránh nhiễu nhiệt từ chính các thiết bị của nó. Giải pháp công nghệ the chốt là tấm chắn nhiệt (sunshield) kích thước bằng một sân tennis, gồm 5 lớp màng Kapton tráng nhôm. Hệ thống này giúp ngăn chặn bức xạ nhiệt từ Mặt Trời, Trái Đất và Mặt Trăng. Ngoài ra, thay vì bay quanh Trái Đất như Hubble, JWST được đặt tại điểm Lagrange 2 (L2), cách Trái Đất khoảng 1,5 triệu km. Tại vị trí cân bằng hấp dẫn này, kính viễn vọng có thể duy trì quỹ đạo ổn định và luôn quay lưng về phía Mặt Trời, đảm bảo tầm nhìn sâu vào vũ trụ tối tăm mà không bị che khuất."

(Nguồn: Lược trích và tổng hợp từ NASA Press Release và tạp chí Scientific American)

Trả lời cho các câu 1, 2, 3, 4, 5 dưới đây:

Câu hỏi số 1:
Nhận biết

Để chế tạo các tấm gương có khả năng chịu được nhiệt độ lạnh giá của không gian mà không bị biến dạng, các kỹ sư đã lựa chọn vật liệu chính là kim loại hiếm nào?

Đáp án đúng là: Beryllium

Câu hỏi:862889
Phương pháp giải

Tìm từ khóa về "vật liệu", "kim loại hiếm", "chịu lạnh" trong đoạn (2).

Giải chi tiết

Đoạn (2) viết: "Vật liệu chế tạo gương là Beryllium – một kim loại hiếm, cực nhẹ nhưng siêu bền, chịu được nhiệt độ lạnh giá của không gian mà không bị biến dạng." (Lưu ý: Vàng chỉ là lớp phủ bề mặt, Beryllium mới là vật liệu chế tạo chính).

Đáp án cần điền là: Beryllium

Câu hỏi số 2:
Thông hiểu

Hiện tượng "dịch chuyển đỏ" làm thay đổi tính chất vật lý nào của ánh sáng phát ra từ các thiên hà sơ khai, khiến chúng chuyển từ vùng tử ngoại sang vùng hồng ngoại? (Điền từ gồm 2 tiếng)

Đáp án đúng là: Bước sóng

Câu hỏi:862890
Phương pháp giải

Đọc hiểu chi tiết (Detail Comprehension): Xác định biến số vật lý bị tác động bởi hiện tượng dịch chuyển đỏ được mô tả trong đoạn (1).

Giải chi tiết

Đoạn (1) giải thích cơ chế: "...khi vũ trụ giãn nở, ánh sáng từ các thiên hà sơ khai nhất bị kéo giãn bước sóng và chuyển từ vùng tử ngoại/nhìn thấy sang vùng hồng ngoại." Như vậy, đại lượng vật lý bị thay đổi ở đây là bước sóng.

Đáp án cần điền là: Bước sóng

Câu hỏi số 3:
Nhận biết

Để tối ưu hóa khả năng phản xạ ánh sáng trong dải hồng ngoại, các kỹ sư đã phủ lên bề mặt các mảnh gương của JWST một lớp cực mỏng làm bằng kim loại nào?

Đáp án đúng là: Vàng

Câu hỏi:862891
Phương pháp giải

Tìm kiếm thông tin về lớp phủ bề mặt và chức năng phản xạ trong đoạn (2).

Giải chi tiết

Đoạn (2) mô tả chi tiết về cấu tạo gương: "...Bề mặt các tấm gương được phủ một lớp vàng cực mỏng (dày khoảng 100 nanomet) để tối ưu hóa khả năng phản xạ ánh sáng hồng ngoại." Từ khóa cần điền là tên kim loại đó.

Đáp án cần điền là: Vàng

Câu hỏi số 4:
Vận dụng

Việc đặt JWST tại điểm Lagrange L2 giúp kính viễn vọng luôn quay lưng về phía Mặt Trời, từ đó giảm thiểu ảnh hưởng của __________ lên các cảm biến hồng ngoại, đảm bảo khả năng quan sát vũ trụ sâu và ổn định. (Điền từ gồm 3 tiếng)

 

Đáp án đúng là: bức xạ nhiệt

Câu hỏi:862892
Phương pháp giải

Kết nối thông tin về vị trí L2, định hướng quay lưng với Mặt Trời và chức năng của tấm chắn nhiệt ở đoạn (3).

Giải chi tiết

Đoạn (3) mô tả rằng hệ thống chắn nhiệt (kết hợp với vị trí L2 quay lưng lại Mặt Trời) giúp "ngăn chặn bức xạ nhiệt từ Mặt Trời, Trái Đất và Mặt Trăng". Việc ngăn chặn này là cốt yếu để cảm biến hồng ngoại (cần độ lạnh sâu) hoạt động được.

Đáp án cần điền là: bức xạ nhiệt

Câu hỏi số 5:
Vận dụng

Một ngôi sao cổ đại phát ra ánh sáng mạnh nhất ở vùng Tử ngoại (UV). Dựa vào nguyên lý hoạt động mô tả ở đoạn (1), khi ánh sáng này truyền đến kính viễn vọng James Webb sau hàng tỷ năm, các cảm biến của kính phải thu nhận tín hiệu ở dải sóng nào để quan sát được ngôi sao đó? (Đáp án là từ gồm 2 tiếng)

Đáp án đúng là: hồng ngoại

Câu hỏi:862893
Phương pháp giải

Vận dụng nguyên lý (Application): Áp dụng quy luật "dịch chuyển đỏ" được giải thích trong bài vào một tình huống giả định cụ thể.

Giải chi tiết

Theo đoạn (1): Hiện tượng dịch chuyển đỏ khiến ánh sáng bị "kéo giãn bước sóng".

Quy luật: Ánh sáng từ vùng Tử ngoại/Nhìn thấy $\rightarrow$ chuyển sang vùng Hồng ngoại.

Do đó, để nhìn thấy ngôi sao phát ra tia UV từ quá khứ xa xôi, cảm biến hiện tại phải thu tín hiệu ở vùng hồng ngoại.

Đáp án cần điền là: hồng ngoại

Quảng cáo

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

>>  2K8 Chú ý! Lộ Trình Sun 2026 - 3IN1 - 1 lộ trình ôn 3 kì thi (Luyện thi 26+ TN THPT, 90+ ĐGNL HN, 900+ ĐGNL HCM, 70+ ĐGTD - Click xem ngay) tại Tuyensinh247.com.Đầy đủ theo 3 đầu sách, Thầy Cô giáo giỏi, luyện thi theo 3 giai đoạn: Nền tảng lớp 12, Luyện thi chuyên sâu, Luyện đề đủ dạng đáp ứng mọi kì thi.

Hỗ trợ - Hướng dẫn

  • 024.7300.7989
  • 1800.6947 free

(Thời gian hỗ trợ từ 7h đến 22h)
Email: lienhe@tuyensinh247.com