Đọc văn bản sau: Cảnh khuya Tiếng suối trong như tiếng hát xa, Trăng lồng cổ thụ (1)

Đọc văn bản sau:

Cảnh khuya

Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ (1) bóng lồng hoa (2).

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.

1947

Thơ Hồ Chủ Tịch, NXB Văn học, Hà Nội, 1967

Chú thích

- Hoàn cảnh sáng tác: Cảnh Khuya là bài thơ được Chủ tịch Hồ Chí Minh viết (bằng chữ quốc ngữ) ở chiến khu Việt Bắc trong những năm đầu gian khổ của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1946-1954). Cuối năm 1947, quân Pháp ồ ạt tấn công lên Việt Bắc nhằm tiêu diệt lực lượng chủ lực và cơ quan đầu não lãnh đạo kháng chiến nhưng chúng đã hoàn toàn thất bại.

- (1) Cổ thụ: cây to đã sống lâu năm

- (2) "Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa": có thể hiểu theo hai nghĩa:

+ Nghĩa 1: Tả cảnh ánh trăng lồng vào vòm cây cổ thụ, bóng cây lồng vào các bông hoa

+ Nghĩa 2: Tả ánh trăng chiếu rọi vào các vòm lá cổ thụ, in bóng xuống mặt đất như muôn nghìn bông hoa

Thực hiện các yêu cầu sau:

Trả lời cho các câu 1, 2, 3, 4, 5 dưới đây:

Câu hỏi số 1:

Nhận biết

Xác định thể thơ của văn bản trên.

Xem lời giải

Câu hỏi:946463

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về thơ

Giải chi tiết

Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật

Câu hỏi số 2:

Thông hiểu

Nêu những từ ngữ tả cảnh núi rừng Việt Bắc trong hai dòng thơ đầu.

Xem lời giải

Câu hỏi:946464

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về thơ

Giải chi tiết

Cảnh núi rừng Việt Bắc có: suối, cổ thụ, trăng, hoa.

Câu hỏi số 3:

Thông hiểu

Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong câu thơ: "Tiếng suối trong như tiếng hát xa”.

Xem lời giải

Câu hỏi:946465

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về thơ

Giải chi tiết

- Biện pháp so sánh được sử dụng trong câu thơ: So sánh “ tiếng suối “ với “tiếng hát xa”

- Tác dụng: Khắc hoạ âm thanh tiếng suối trong đêm khuya, gợi không gian tĩnh lặng. Cảnh rừng khuya không lạnh lẽo mà ấm áp tình người. Tăng tính cụ thể, 3 sinh động, hấp dẫn, gợi hình, gợi cảm cho câu thơ.

Câu hỏi số 4:

Thông hiểu

Hai dòng thơ cuối bài thơ đã biểu hiện tâm trạng gì của tác giả ?

Xem lời giải

Câu hỏi:946466

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về thơ

Giải chi tiết

Tâm trạng của tác giả trong hai dòng thơ cuối:

- Tác giả đã thể hiện sự rung động, niềm say mê trước vẻ đẹp của đêm trăng giữa núi rừng Việt Bắc

-Tâm trạng lo âu, lo lắng, trăn trở của Bác vì dân vì nước.

- Tình yêu thiên nhiên hòa vào tình yêu đất nước.

Câu hỏi số 5:

Thông hiểu

Qua bài thơ, em cảm nhận được gì về tâm hồn và phong thái của Bác Hồ trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp?

Xem lời giải

Câu hỏi:946468

Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về thơ

Giải chi tiết

Bài thơ thể hiện phong thái ung dung, tình yêu thiên nhiên tha thiết, lòng yêu nước sâu nặng của Bác. Đó cũng là chất thi sĩ, chiến sĩ trong tâm hồn Hồ Chí Minh.

Quảng cáo

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

Câu hỏi trước Câu tiếp theo

>> 2K8 Chú ý! Lộ Trình Sun 2026 - 3IN1 - 1 lộ trình ôn 3 kì thi (Luyện thi 26+ TN THPT, 90+ ĐGNL HN, 900+ ĐGNL HCM, 70+ ĐGTD - Click xem ngay) tại Tuyensinh247.com.Đầy đủ theo 3 đầu sách, Thầy Cô giáo giỏi, luyện thi theo 3 giai đoạn: Nền tảng lớp 12, Luyện thi chuyên sâu, Luyện đề đủ dạng đáp ứng mọi kì thi.