Nhạc cụ là những công cụ chuyên dụng được thiết kế để khai thác âm thanh, tạo tiết tấu

Nhạc cụ là những công cụ chuyên dụng được thiết kế để khai thác âm thanh, tạo tiết tấu và giai điệu phục vụ cho việc biểu diễn nghệ thuật. Mỗi loại nhạc cụ đều sở hữu một âm sắc riêng biệt, âm vực và khả năng phát ra cường độ âm khác nhau. Sự xuất hiện của nhạc cụ gắn liền với lịch sử văn hóa, liên quan mật thiết tới sự phát triển của nghệ thuật biểu diễn cũng như kỹ thuật chế tác. Qua quá trình sàng lọc của thực tiễn lịch sử diễn tấu, nhiều nhạc cụ dần mai một, nhưng mặt khác, cũng có rất nhiều loại đàn phát triển và ngày càng được hoàn thiện.

Trả lời cho các câu 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 dưới đây:

Câu hỏi số 1:

Nhận biết

Hai nhạc cụ cùng tấu một bản nhạc ở cùng một độ cao, người nghe vẫn phân biệt được âm của từng nhạc cụ phát ra chủ yếu là do:

A. tốc độ truyền của mỗi sóng âm khác nhau.

B. năng lượng âm phát ra từng nguồn khác nhau.

C. đồ thị dao động âm từng nguồn khác nhau.

D. tần số âm cơ bản phát ra từng nguồn khác nhau.

Đáp án đúng là: C

Xem lời giải

Câu hỏi:980101

Phương pháp giải

Sử dụng kiến thức về đặc trưng sinh lí và vật lí của âm.

Giải chi tiết

Âm sắc là đặc trưng sinh lí của âm giúp ta phân biệt được âm do các nguồn khác nhau phát ra dù chúng có cùng biên độ và tần số (độ cao). Về mặt vật lí, âm sắc phụ thuộc chặt chẽ vào đồ thị dao động âm của nguồn phát.

Đáp án cần chọn là: C

Câu hỏi số 2:

Vận dụng

Giả sử một ca sĩ thiết kế phòng nghe nhạc tại nhà. Căn phòng hình vuông, ca sĩ bố trí 4 loa giống nhau (coi như nguồn điểm) ở 4 góc tường, các vách được cách âm chống phản xạ. Do một trong 4 loa phải nhường vị trí để đặt tủ trang trí, ca sĩ này đã thay thế bằng một số loa nhỏ giống nhau có công suất bằng $\dfrac{1}{32}$ loa ở góc tường và đặt vào vị trí trung điểm của đường nối từ góc tường đó đến tâm phòng. Bỏ qua giao thoa sóng âm, hỏi phải đặt thêm bao nhiêu loa nhỏ để người ngồi ở tâm nhà nghe âm thanh to như khi dùng 4 loa ở góc tường?

A. 8.

B. 4.

C. 12.

D. 6.

Đáp án đúng là: A

Xem lời giải

Câu hỏi:980102

Phương pháp giải

Sử dụng công thức tính cường độ âm do một nguồn điểm phát ra tại một điểm: $I = \dfrac{P}{4\pi R^{2}}$ và nguyên lý chồng chất âm.

Giải chi tiết

Gọi khoảng cách từ góc phòng đến tâm phòng là $R$. Khi có 4 loa ở góc, cường độ âm tại tâm là $I_{4loa} = 4\dfrac{P}{4\pi R^{2}} = \dfrac{P}{\pi R^{2}}$.

Khi bỏ đi 1 loa góc, cường độ âm do 3 loa còn lại gây ra tại tâm là $I_{3loa} = \dfrac{3P}{4\pi R^{2}}$.

Loa nhỏ có công suất $P' = \dfrac{P}{32}$ được đặt ở trung điểm khoảng cách từ góc đến tâm, tức là cách tâm một đoạn $r = \dfrac{R}{2}$.

Cường độ âm do 1 loa nhỏ gây ra tại tâm là $I' = \dfrac{P/32}{4\pi{(R/2)}^{2}} = \dfrac{P/32}{\pi R^{2}}$.

Gọi $n$ là số loa nhỏ cần đặt. Tổng cường độ âm lúc này là $I_{m?i} = I_{3loa} + n \cdot I'$.

Để nghe to như cũ thì $I_{m?i} = I_{4loa}$, tức là:

$\dfrac{3P}{4\pi R^{2}} + n\dfrac{P/32}{\pi R^{2}} = \dfrac{P}{\pi R^{2}}$

Đơn giản hai vế ta được: $\left. \dfrac{3}{4} + \dfrac{n}{32} = 1\Rightarrow\dfrac{n}{32} = \dfrac{1}{4}\Rightarrow n = 8 \right.$.

Đáp án cần chọn là: A

Câu hỏi số 3:

Thông hiểu

Để tiết mục thêm phần hoành tráng, ca sĩ chính có mời thêm một số ca sĩ khách mời đến để cùng hát hợp xướng ở cuối chương trình. Giả sử tất cả các ca sĩ đều hát với cùng một tần số và cùng cường độ âm. Khi chỉ riêng ca sĩ chính hát thì mức cường độ âm tại một điểm M ở khán đài là 65 dB. Khi cả dàn hợp xướng cùng hát thì đo được mức cường độ âm tại M là 75 dB. Số ca sĩ khách mời đã tham gia vào tiết mục hợp xướng đó là:

A. 9.

B. 10.

C. 8.

D. 11.

Đáp án đúng là: A

Xem lời giải

Câu hỏi:980103

Phương pháp giải

Sử dụng công thức tính mức cường độ âm: $L = 10\log\dfrac{I}{I_{0}}$ (dB).

Giải chi tiết

Gọi $I_{1}$ là cường độ âm do 1 ca sĩ gây ra tại M. Mức cường độ âm khi đó là $L_{1} = 10\log\dfrac{I_{1}}{I_{0}} = 65$ dB.

Giả sử có tổng cộng $n$ ca sĩ (gồm cả ca sĩ chính và khách mời). Cường độ âm tổng cộng là $n \cdot I_{1}$. Mức cường độ âm khi đó là:

$L_{n} = 10\log\dfrac{n \cdot I_{1}}{I_{0}} = 10\log(n) + 10\log\dfrac{I_{1}}{I_{0}} = 10\log(n) + L_{1}$.

Thay số: $\left. 75 = 10\log(n) + 65\Rightarrow 10\log(n) = 10\Rightarrow\log(n) = 1\Rightarrow n = 10 \right.$.

Tổng số người hát là 10 người, vậy số ca sĩ khách mời được mời thêm là $10 - 1 = 9$ người.

Đáp án cần chọn là: A

Câu hỏi số 4:

Thông hiểu

Dựa vào các kiến thức vật lí về đặc trưng của âm, các phát biểu sau đây là đúng hay sai?

	Đúng	Sai
a) Độ cao của âm là một đặc trưng sinh lý gắn liền với tần số âm.
b) Âm sắc là đặc trưng sinh lý giúp phân biệt hai âm có cùng độ to và cùng độ cao phát ra từ hai nhạc cụ khác nhau.
c) Mức cường độ âm là đại lượng vật lý đặc trưng cho độ to của âm, có đơn vị đo chuẩn là $W/m^{2}$.
d) Hộp đàn của đàn ghi ta hay vĩ cầm có tác dụng chính là cộng hưởng làm tăng cường độ của âm do dây đàn phát ra.

Đáp án đúng là: Đ; Đ; S; Đ

Xem lời giải

Câu hỏi:980104

Phương pháp giải

Vận dụng lý thuyết về đặc trưng vật lí và đặc trưng sinh lí của sóng âm.

Giải chi tiết

Ý a) Đúng. Độ cao là đặc trưng sinh lí liên quan mật thiết đến tần số (tần số càng lớn âm càng cao).

Ý b) Đúng. Âm sắc giúp phân biệt các nguồn âm khác nhau nhờ sự khác biệt về đồ thị dao động.

Ý c) Sai. Đơn vị đo chuẩn của cường độ âm ($I$) mới là $W/m^{2}$, còn mức cường độ âm ($L$) có đơn vị là Ben (B) hoặc (dB).

Ý d) Đúng. Dây đàn tự phát ra âm rất nhỏ, hộp cộng hưởng có tác dụng làm tăng cường độ các họa âm giúp âm thanh phát ra to hơn.

Đáp án cần chọn là: Đ; Đ; S; Đ

Câu hỏi số 5:

Vận dụng

Một người đang đứng nghe một nghệ sĩ chơi kèn saxophone ở khoảng cách $r$. Nếu người này tiến lại gần nghệ sĩ sao cho khoảng cách giảm đi một nửa (giả sử môi trường truyền âm đẳng hướng và không hấp thụ âm), thì mức cường độ âm người đó nghe được sẽ tăng thêm xấp xỉ:

A. 2 dB.

B. 4 dB.

C. 6 dB.

D. 10 dB.

Đáp án đúng là: C

Xem lời giải

Câu hỏi:980105

Phương pháp giải

Sử dụng công thức cường độ âm tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách $I = \dfrac{P}{4\pi r^{2}}$ và độ chênh lệch mức cường độ âm $L_{2} - L_{1} = 10\log\dfrac{I_{2}}{I_{1}}$.

Giải chi tiết

Khi khoảng cách giảm đi một nửa ($r_{2} = \dfrac{r_{1}}{2}$), cường độ âm sẽ tăng lên 4 lần:

$\dfrac{I_{2}}{I_{1}} = \left( \dfrac{r_{1}}{r_{2}} \right)^{2} = 2^{2} = 4$.

Độ tăng mức cường độ âm là:

$\Delta L = L_{2} - L_{1} = 10\log\dfrac{I_{2}}{I_{1}} = 10\log(4) \approx 6,02$ dB.

Giá trị này xấp xỉ 6 dB.

Đáp án cần chọn là: C

Câu hỏi số 6:

Thông hiểu

Dây đàn của một cây ghi ta có chiều dài $L = 60\text{cm}$. Khi gảy đàn, nó phát ra âm cơ bản có tần số $f_{0} = 440\text{Hz}$ (nốt La chuẩn). Tốc độ truyền sóng cơ trên dây đàn này là:

A. $264\text{m/s}$.

B. $528\text{m/s}$.

C. $132\text{m/s}$.

D. $352\text{m/s}$.

Đáp án đúng là: B

Xem lời giải

Câu hỏi:980106

Phương pháp giải

Sử dụng điều kiện hình thành sóng dừng trên dây có hai đầu cố định: $L = k\dfrac{\lambda}{2} = k\dfrac{v}{2f}$. Với âm cơ bản thì $k = 1$.

Giải chi tiết

Với tần số âm cơ bản, ta có $L = \dfrac{v}{2f_{0}}$.

Suy ra tốc độ truyền sóng trên dây là:

$v = 2 \cdot L \cdot f_{0} = 2 \cdot 0,6 \cdot 440 = 528\text{m/s}$.

Đáp án cần chọn là: B

Câu hỏi số 7:

Vận dụng

Một nhạc cụ phát ra âm có mức cường độ âm đo được tại một điểm M trong phòng hát là 40 dB. Giả sử người ta bổ sung thêm 4 nhạc cụ hoàn toàn giống hệt nhạc cụ ban đầu và cùng tấu chung một nốt nhạc, đồng thời nguồn phát âm được coi như các nguồn điểm đặt cạnh nhau. Tính mức cường độ âm mới tại điểm M lúc này. (Lấy $\log 5 = 0,7$; kết quả điền là số nguyên với đơn vị dB).

Đáp án:

Đáp án đúng là: 47

Xem lời giải

Câu hỏi:980107

Phương pháp giải

Vận dụng nguyên lý chồng chất cường độ âm và tính toán sự thay đổi mức cường độ âm bằng công thức logarit.

Giải chi tiết

Gọi $I_{1}$ là cường độ âm tại M do 1 nhạc cụ phát ra. Ban đầu mức cường độ âm là $L_{1} = 10\log\dfrac{I_{1}}{I_{0}} = 40$ dB.

Khi bổ sung thêm 4 nhạc cụ, tổng cộng có 5 nhạc cụ cùng phát âm thanh. Cường độ âm tổng cộng tại M lúc này là $I_{2} = 5I_{1}$.

Mức cường độ âm mới tại M là:

$L_{2} = 10\log\dfrac{I_{2}}{I_{0}} = 10\log\dfrac{5I_{1}}{I_{0}} = 10\left( {\log(5) + \log\dfrac{I_{1}}{I_{0}}} \right) = 10\log(5) + 10\log\dfrac{I_{1}}{I_{0}}$.

$L_{2} = 10 \cdot 0,7 + 40 = 7 + 40 = 47$ dB.

Đáp án cần điền là: 47

Quảng cáo

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

Câu hỏi trước Câu tiếp theo

>> 2K9 Chú ý! Lộ Trình Sun 2027 - 1 lộ trình ôn đa kỳ thi (TN THPT, ĐGNL (Hà Nội/ Hồ Chí Minh), ĐGNL Sư Phạm, ĐGTD, ĐGNL Bộ Công an, ĐGNL Bộ Quốc phòng- Click xem ngay) tại Tuyensinh247.com. Cập nhật bám sát bộ SGK mới, Thầy Cô giáo giỏi, 3 bước chi tiết: Nền tảng lớp 12; Luyện thi chuyên sâu; Luyện đề đủ dạng đáp ứng mọi kì thi.